Baileybrug - Koninginnebrug / Queensbridge
Baileybrug over de Maas....
De tijden dat Noord Limburgers alleen zwemmend of per boomstam de Maas overstaken liggen al eeuwen achter ons. De boomstam werd een bootje en (veel later) een overzetveer. Na de tweede wereldoorlog werd in 1954 in Well begonnen met de bouw van een z.g. Baileybrug. Dit had men te danken aan het Engelse bezettingsleger in West Duitsland dat behoefte had aan een betrouwbare aan- en afvoerroute. Omdat alle wegen vanaf de Peel en het achterland, richting de Duitse grens naar Well leiden, werd Well dan ook uitgezocht als oversteekplaats van de Maas. Een genieafdeling van het Engelse* en een van het Nederlandse** leger hebben de Baileybrug geslagen voor militair gebruik, waarop evenwel ook burgerverkeer werd toegestaan. Vanwege dit civiele gebruik heeft Rijkswaterstaat het beheer en onderhoud van de brug op zich genomen.
Deze brug behoort tot de zwaarste Baileybruggen die ooit gebouwd zijn.
* 37ste Legerkorps Genie Bataljon Engelse Genietroepen
** A Cie,112 Pontonnier Bataljon Nederlandse Genietroepen
Sir Donald Coleman Bailey (1901-1985)....
De brug is ontworpen door de Brit Donald Bailey, die als burger werkzaam was voor het Britse ministerie van Defensie. Hij bouwde modellen van bruggen als hobby. Nadat hij het model aan zijn superieuren toonde werd het ontwerp in 1943 in gebruik genomen in Italië. Hierna werd de productie drastisch opgevoerd in zowel Groot-Brittannië als de Verenigde Staten. Donald Bailey is voor dit ontwerp geridderd.
De Engelse veldmaarschalk Montgomery kwam superlatieven tekort om de uitvinding van zijn landgenoot te prijzen. Hij schreef in 1947: "Zonder enige twijfel hebben de baileybruggen het einde van de oorlog dichterbij gebracht. Zover het mijn eigen militaire operaties betreft - met het achtste leger in Italië en de 21e legergroep in Noord-West Europa-, zouden we nooit zoveel terrein hebben gewonnen zonder hulp van de baileybruggen."
Eerst wennen aan de Britten....
Daar deze brug gebouwd zou worden met grotendeels nog uit de Tweede Wereldoorlog beschikbaar " Extra Wide Bailey Bridge" materiaal werd het wenselijk geacht de Nederlandse - compagnie eerst een maand in Duitsland te detacheren bij het Britse Regiment om met dit materiaal te oefenen.
Door deze detachering kregen de officieren en onder-officieren tevens gelegenheid om, alvorens de eigenlijke brugslag een aanvang nam, hun Britse collega's goed te leren kennnen en gewend te raken aan hun werkwijze.
Brug gereed....
Op 1 augustus kwam de brug gereed, nadat er ongeveer 2½ maand aan gewerkt was. Dat deze bouwtijd zo lang geworden is, vindt zijn oorzaak in verschillende factoren. Het werk, dat aan werklichaam, landhoofden en pijlerfunderingen onder beheer van de Rijkswaterstaat uitgevoerd moest worden, was achter op het oorspronkelijke opgestelde schema, zodat de militaire werkzaamheden vertraging ondervonden. Verder was in dit werkschema de nodige speling toegelaten. Men heeft deze brugslag meer beschouwd als een oefening om te leren iets goed te doen, dan als een oefening om in zo kort mogelijke tijd een brug te bouwen. Aangenomen kan worden, dat in oorlogstijd (met dag en nacht werken) voor de bouw van deze brug ongeveer 14 dagen nodig zou zijn geweest, natuurlijk zonder de toepassing van gewapend beton en met een fundering voor de stroompijlers van ingeheide houten palen.
Een film over de bouw van de Baileybrug in Well kunt u HIER bekijken.
Meer Baileybruggen informatie in het algemeen:
* Op deze website is werkelijk alles te vinden over de Baileybruggen in het algemeen. Op dee site wordt geen enkel onderdeel van de brug overgeslagen. De bouw, onderdelen en zelfs de originele handleiding met foto's worden beschreven.
* 4 juli 2010 werd in het naburige Grubbenvorst het oud Limburgs Schuttersfeest gehouden.Op het terrein werd een Baileybrug gebouwd
Vrijdag 3 september 1954 : gewichtig gezelschap op de Baileybrug. De brug kreeg de naam Koninginnebrug of wel Queensbridge, naar de koninginnen van beide landen, die bij de bouw betrokken waren: Engeland en Nederland.. Een historische dag voor Well en Wanssum.
De brug werd geopend door Sir Richard N. Gale, opperbevelhebber van het Britse Rijnleger. Talrijke militaire en civiele autoriteiten waren bij de openingsceremonie aanwezig, o.a. de chef van de Nederlandse generale staf, Generaal Hasselman, de commissaris van de koningin in Limburg dr F. Houben; ir M. Le Coscuino de Bussy, namens de directeur - generaal van Rijkswaterstaat en de burgemeesters van de gemeenten Bergen en Meerlo-Wanssum.
Slechts één rijstrook....
Omdat de Baileybrug maar één rijstrook had, moest het verkeer eerst met mankracht, later met verkeerslichten geregeld worden.Het systeem functioneerde uitstekend, maar kon natuurlijk niet voorkomen dat er dagelijks aan beide zijden lange wachttijden uitgezeten werden. Maar daar was niets aan te doen, leek het.
Rijden door rood....
Het kwam meermalen voor dat automobilisten door rood reden. Het gevolg was natuurlijk, dat deze overtreder het hele eind achteruit moest zetten. Soms na menige scheldpartij. Een enkele keer kwam het zelfs tot een handgemeen!
Slechts één rijstrook.
Grote betekenis....
Door haar constructie waren de mogelijkheden dan wel beperkt, maar als enige vaste oeververbinding tussen Venlo en Gennep heeft deze brug toch grote betekenis gehad. De laatste jaren maakten ongeveer 4500 auto's per etmaal gebruik van deze brug.
In het kleine witte 'hutje' midden op de brug zaten lange tijd o.a. Sederius (Sterrenbos), Jacob Stevens (Bosserheide), Lei Jacobs (Knikkerdorp) - Jeu Zielemans (Wellerlooi) - Wijnhoven (Geijsteren) en Jac Kessels (Bergen, nu woonachtig in de Grotestraat) - Gerrit Maas (Bergen) het verkeer te regelen.
Plannen....
Met het toenemen van de verkeersintensiteit bleken steeds duidelijker de beperkingen van de brug. Niet in de eerste plaats de noodzaak om via de verkeerslichten de brug afwisselend te berijden werd een punt, maar veel meer het benodigde onderhoud. Vanaf 1971 is er dan ook gepraat over plannen voor een nieuwe brug; een brug die in eerste instantie 600 m lang, later 700 m lang, toen 900m lang en uiteindelijk 946 m bleek te moeten worden. Ruim 2x zo lang en 3x zo breed als de Baileybrug.
In 1976 werd definitief besloten om bij Well een nieuwe brug te bouwen.
Onherstelbaar beschadigd....
De directe aanleiding voor het besluit om een nieuwe brug te bouwen was het feit dat de Baileybrug in augustus van 1976 gesloten moest worden voor zwaar verkeer. Bij een inspectie was namelijk gebleken dat de verbindingen tussen de standaard-segmenten zodanig waren ingesleten, dat herstel tot de oorspronkelijke draagkracht een vrijwel volledig vervangen van de brug zou betekenen. Tot die reparatie werd niet besloten.
Een opname van de Baileybrug in dec. 1968 gemaakt door Sjef Vink.
Ratelbrug....
Niet alleen de verkeersdeelnemers, maar ook de Wellenaren waren blij dat er een nieuwe brug zou komen. De Koninginnebrug werd in de volsmond al ratelbrug genoemd. De houten balken maakten een enorm geluid als er over heen gereden werd. Zelfs een carnavalsschlager werd er aan gewijd.
Wiel Rutten schreef de tekst:
Weej hebbe ien Well 'n ratelbrug, die 't host göt begève. Mit ennen lange krômme rug, hoe lang zal ze nog lève? De ribbe die rammele gek werd'r van. Niemand ien Well den nog slaope kan........
Opgelapt....
De Baileybrug werd nog eenmaal zodanig in staat gebracht, dat het lichtere verkeer met een massa van 3,5 ton er, tot de openstelling van de nieuwe brug, gebruik van kon blijven maken.
Pontveer....
Voor het zware vrachtverkeer werd in afwachting van de nieuwe brug het pontveer weer in ere hersteld. Joep Hebben, Piet Peters en Theo Simons waren zodoende enkele jaren veerman.
Deze foto werd in het voorjaar van 1980 vanaf de in aanbouw zijnde nieuwe brug gemaakt door Sjef Vink.
Aanbesteding....
Op 14 maart 1978 is de nieuwe brug aanbesteed. De totale bouwkosten zullen ca. 20 miljoen gulden bedragen.
Sloop van de Baileybrug....
Rond december 1980 wordt met de sloop van het gevaarte begonnen. De kosten van de stalen bovenbouw zijn 215 duizend gulden. Dat bedrag valt in het niet bij de ruim 2,1 miljoen gulden die nodig zijn om de pijlers uit de Maas te halen.
Genie Museum Vugcht - Lunetten....
Twee segmenten van de "ratelbrug" zijn naar het genie-museum in Vught overgebracht en worden daar tentoongesteld voor publiek. Ook is er foto- en ander materiaal te zien van de Wellse Baileybrug.
Van Brederodekazerne
Lunettenlaan 102
5263 NT Vught
In januari 1981 was men nog volop bezig met het slopen van de oude brug. (Foto's, ook beneden: Sjef Vink.)
De oude Brugweg ter hoogte van "de kleine Waaij" in februari 1980.
De oude Brugweg had een stuk voordat men de brug opging , achter de bocht , een afslag naar rechts, richting de Grotestraat.
In 1980 toen de Baileybrug werd afgebroken, werd dit herinneringsbordje in een beperkte oplage verkocht in de winkel van Tilly Lemberg - Broekmans.
